ABD ve İran Görüşmeleri Küresel Piyasaları İyimserleştirdi

ABD Başkanı Donald Trump’ın Orta Doğu’da bir anlaşma zemini üzerinde çalışıldığına yönelik açıklamaları ve İran ile müzakere halinde olduklarını belirtmesi, küresel piyasalarda iyimserliği artırdı. Bölgedeki gerilimlerin yakın zamanda sona erebileceği beklentisiyle petrol fiyatları gerilerken, altın ons fiyatı dokuz günlük düşüşünü sonlandırdı. Ancak yatırımcılar, Orta Doğu’daki belirsizlikler nedeniyle temkinli duruşlarını sürdürüyor.

Bölgede tansiyon tam olarak yatışmazken, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Kuveyt ve Bahreyn, İran’dan fırlatılan füze ve insansız hava araçlarını engellediklerini duyurdu. Ardından İran Ordusu, Irak’taki Erbil Havalimanı’nda bulunan ABD üssüne karadan karaya füzelerle saldırı düzenlediğini açıkladı. Bu gelişmeler Orta Doğu’daki gerilimlerin bir süre daha devam edebileceği ihtimalini gündemde tutuyor.

Küresel Piyasalar Gelişmeleri Takip Ediyor

ABD basınında yer alan haberlere göre, yaklaşık 3 bin askerin “İran ile savaşa destek” amacıyla Pentagon tarafından Orta Doğu’ya gönderilmesi konusunda son aşamaya gelindi. Ancak resmi talimat henüz verilmedi. Körfez ülkelerinin İran’a yönelik olası bir saldırıya her geçen gün daha fazla yaklaştığı ve ABD’ye verdiği desteği kademeli olarak artırdığı da öne sürüldü.

Orta Doğu’daki gerilimin petrol fiyatları üzerindeki küresel ekonomiye yansımaları devam ediyor. İyimser mesajlarla dün Brent petrolün varil fiyatı 94,6 dolara geriledi. Yeni işlem gününde ise yüzde 0,1 artışla 96,2 dolardan seyrediyor.

Analistler, petrol fiyatlarının uzun süre yüksek seviyelerde kalmasının küresel ölçekte enflasyonist baskıların kalıcılığına yol açabileceğini belirtiyor. Bu durum dünya genelinde ekonomik durgunluğa sebebiyet verebileceği endişesini artırıyor. Merkez bankalarının politika adımlarına ilişkin beklentilerde sıkılaşma ihtimali öne çıkıyor.

ABD Merkez Bankasının (Fed) gelecek dönem politikalarına yönelik tahminler karışık sinyaller veriyor. Bazı Fed yetkilileri faiz indirimlerinin süreceğini ima etse de artan enflasyon beklentileri bu beklentileri sınırlıyor. Para piyasalarında Fed’in politika faizini sabit bırakacağı yönündeki tahminler güçleniyor.

Fed Başkan Yardımcısı Michael Barr, Orta Doğu’daki çatışmaların yarattığı riskler nedeniyle Fed’in faiz oranlarını bir süre daha sabit tutması gerekebileceğini ifade etti. Makroekonomik veri tarafında, ABD’de tarım dışı iş gücü verimliliğinde geçen yılın dördüncü çeyreğinde kaydedilen artış yüzde 2,8’den 1,8’e revize edildi.

ABD’de imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) martta 52,4’e yükseldi. Ancak hizmet sektörü ve bileşik PMI verileri sırasıyla 51,1 ve 51,4’e gerileyerek 11 ayın en düşük seviyesine indi. Bu durum iş faaliyetlerindeki büyümenin yavaşladığının sinyalini verdi.

Bu gelişmeler ışığında ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,34 seviyesinde, dolar endeksi ise 99,3’te bulunuyor. ABD-İran hattındaki iyimser mesajların ağır basmasıyla dün altının ons fiyatı yüzde 1,5 artışla 4 bin 474 dolara çıkarak dokuz iş günündeki düşüş serisini sonlandırdı. Altının onsu yeni işlem gününde de yüzde 2,2 yükselişle 4 bin 574 dolardan alıcı buluyor.

ABD’de S&P 500 endeksi yüzde 0,37, Nasdaq endeksi yüzde 0,84 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,18 düşüş yaşarken, endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı. Avrupa borsalarında Almanya hariç alış ağırlıklı bir seyir öne çıktı. Gözler bugün Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde’ın yapacağı konuşmaya çevrildi.

Özellikle enflasyon riskleri çerçevesinde Lagarde’ın sözle yönlendirmelerinde bankanın gelecek dönemde atacağı adımlara yönelik sinyaller aranacak. Avrupa Birliği (AB), Orta Doğu’daki gelişmelerin tetiklediği enerji fiyatlarındaki artış ve üye ülkeler arasındaki görüş ayrılıkları nedeniyle Rusya’dan petrol ithalatını kalıcı olarak yasaklamayı öngören yasa teklifini erteledi.

AB ile Avustralya, güvenlik ve savunma alanında ortaklık kurarken serbest ticaret anlaşması müzakerelerini tamamladı. AB pazarında yeni otomobil satışları şubat ayında yıllık bazda yüzde 1,4 yükselerek 865 bin 437’ye ulaştı. Avro Bölgesi’nde şubatta 51,9 olan bileşik Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), martta 50,5’e gerileyerek son 10 ayın en düşük seviyesini gördü.

İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,72, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,42 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,23 yükselirken, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,07 düştü. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne pozitif seyirle başladı.

Asya ve Türkiye Piyasalarında Son Durum

Asya tarafında Orta Doğu’da gerilimin azalabileceğine ilişkin iyimserliklerle Hong Kong hariç risk iştahı yüksek seyretti. ABD-İran hattında gerginliklerin bir miktar sönümlenmesi, arz kesintisi endişelerini azalttı. Petrol fiyatları özelinde enerji maliyetlerinin gerilemesi piyasaların alım tarafına geçmesini sağladı.

Düşük petrol fiyatlarının enflasyonist baskıları ve merkez bankalarının agresif para sıkılaştırma riskini hafifleteceği düşünülüyor. Uluslararası derecelendirme kuruluşu S&P Global Ratings, Orta Doğu savaşının tetiklediği enerji şokuna karşın Asya’da teknoloji odaklı ekonomiler ve sektörlerin desteğiyle büyümenin süreceğini tahmin etti.

Japonya’da ekonomik faaliyetlerdeki gelecek yönlü eğilimi ölçen öncü endeks, ocakta 112,1 oldu. Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 3, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1,9 ve Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,9 yükselirken, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,1 düştü.

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, dün günü yüzde 1,81 değer kaybederek 12.930,16 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı nisan vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,53 azalışla 15.010,00 puandan işlem gördü.

Dolar/TL, dünü 44,3440’tan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 44,3450’den işlem görüyor. Analistler, bugün yurt içinde işsizlik oranı ve sektörel enflasyon beklentileri verilerinin takip edileceğini belirtti. Yurt dışında ise ECB Başkanı Lagarde’ın konuşması, ABD’de cari işlemler dengesi ve İngiltere’de enflasyon verileri piyasaların odağında olacak.

• #ABD
• #İran