Hürmüz Gerilimi Küresel Piyasaları Etkiliyor ABD İran Çatışması Fiyatları Yükseltiyor
Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim ve ABD-İran çatışması küresel piyasalarda dalgalanmaya neden oluyor. Petrol fiyatları yükselirken, borsalarda düşüşler yaşanıyor.
Orta Doğu’daki artan tansiyon ve taraflar arasındaki karşılıklı saldırılar, küresel pay piyasalarında düşüş eğilimini derinleştiriyor. ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nda ABD ablukasının yeniden yürürlüğe girdiğini ve boğazdan geçen tüm gemilerden yüzde 20 geçiş ücreti alınacağını duyurdu. Bu açıklama, bölgedeki gerilimi daha da tırmandırdı.
Hürmüz Boğazı’nda Çatışmalar ve Yankıları
İran Silahlı Kuvvetleri’nin Hatemu’l Enbiya Merkez Karargahı, ABD’nin Hürmüz Boğazı’na müdahale etmesine izin vermeyeceklerini bildirdi. İran Dışişleri Bakanlığı ve Müzakere Heyeti Sözcüsü İsmail Bekayi ise mutabakatın kriz sürecine girdiğini belirtti. Bu açıklamalar, iki ülke arasındaki diplomatik süreci tehlikeye attı.
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Savunma Bakanlığı, Hürmüz Boğazı’nın güney koridorunda ülkeye ait 2 tankerin İran’a ait seyir füzeleriyle hedef alındığını duyurdu. Saldırıda 1 mürettebat hayatını kaybederken, 8 personel yaralandı. Bu olay, bölgedeki risk algısını artırdı.
Hürmüz Boğazı’na ilişkin çelişkili açıklamalar ve artan saldırılar, yatırımcıların riskli varlıklardan uzaklaşmasına neden oluyor. Hafta sonu Bahreyn, Kuveyt, Katar, Ürdün ve Umman’ı kapsayan saldırılar sonrası iki ülkenin boğazın kontrolünün kendilerinde olduğunu iddia etmesi, tansiyonu daha da yükseltti.
Yeniden başlayan saldırılar, uzun vadeli bir ateşkesin mümkün olup olmadığı konusunda endişeleri artırıyor. ABD ve İran arasındaki gerilim, petrol fiyatlarını yükseltirken, enerji arzında aksamalar ve enflasyonist baskıların artabileceği endişeleri piyasalarda risk algısını yükseltiyor.
Yapay zeka hisselerindeki aşırı yükselişe dair endişeler piyasalara yön verirken, yarı iletken piyasasındaki dalgalanmalar teknoloji sektörünün istikrarlı yükselişini zorlaştırıyor. ABD’de açıklanacak enflasyon verisi, piyasaların ana gündem maddesi olmaya devam ediyor.
Son bir ayda petrol fiyatlarındaki geri çekilmeye rağmen, ABD’de TÜFE’nin aylık bazda değişim göstermesi beklenmiyor. Bu veri, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz beklentilerini şekillendirecek. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, çekirdek enflasyon verisinin yüksek gelmesi durumunda para politikasında sıkılaştırma gerekebileceğini belirtti.
Fed Başkanı’nın Kongre’deki sunumu ve bilanço döneminin başlamasıyla piyasalardaki oynaklığın yüksek kalması bekleniyor. Bank of America, Wells Fargo, Citigroup, Goldman Sachs ve JPMorgan gibi büyük bankaların bilançoları yatırımcıların takibinde olacak.
ABD Hazine Bakanlığı, haziran ayında 120 milyar dolarla beklentilerin altında bütçe açığı kaydetti. ABD’nin İran’a yönelik saldırılarını şiddetlendirmesi, Hürmüz Boğazı kaynaklı tedarik sıkıntılarının artmasıyla Brent petrolün varil fiyatını 85 doların üzerine taşıdı.
Petrol fiyatlarındaki artış, Fed’in faiz artırımına gideceği beklentilerini güçlendirerek pay piyasaları üzerinde baskı oluşturuyor. Analistler, ABD’nin İran’a yönelik askeri saldırılarının küresel ham petrol arzında aksamalara yol açabileceğini ve enflasyon endişelerini yeniden canlandırdığını belirtiyor.
Petrol fiyatlarından kaynaklı artan enflasyonist endişelerle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yatay seyrederken, dolar endeksi geriledi. Altının onsu ise dün yaşadığı düşüşün ardından alım fırsatı sunmasıyla yükselişe geçti.
Küresel Borsalarda Güncel Durum
New York borsası, ABD ile İran arasındaki gerilim ve teknoloji hisselerindeki satış baskısı nedeniyle negatif bir seyir izledi. Yarı iletken hisselerindeki sert düşüşler piyasalar üzerinde baskı oluşturdu. Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq endeksleri değer kaybetti.
Avrupa borsaları, artan jeopolitik gerilimlere rağmen alış ağırlıklı bir seyir izledi. Telekomünikasyon ve enerji hisselerindeki güçlü seyir kayıpların telafi edilmesine katkı sağladı. İngiltere, Fransa, Almanya ve İtalya borsaları günü yükselişle tamamladı.
Asya piyasalarında ise satış baskısı arttı. Çin’in haziran ayı ihracatı beklentilerin üzerinde artarken, Güney Kore Merkez Bankası’nın faiz artırması bekleniyor. Japonya’da sanayi üretimi beklentilerin altında arttı. Nikkei 225, Kospi, Şanghay bileşik ve Hang Seng endeksleri geriledi.
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi günü yüzde 1,60 değer kaybederek 14.092,02 puandan tamamladı. Dolar/TL kuru ise 47,0320 seviyesinden işlem görüyor. Analistler, ABD enflasyon verisi ve Orta Doğu’daki gelişmeleri yakından takip edeceklerini belirtti.
Yorum Yap